به کانال ما در ایتا ملحق شوید

 

آی دی «پایگاه خبری عصرجهان» در «ایتا» و سایر شبکه های اجتماعی -به کانال ما «ملحق» شوید
asrejahan@

اخبار عمومی
اعلام وصول 2
 
 
 
19289
تاریخ انتشار: 1394/12/02 01:16
فرمان مشروطیت در تاریخ 14 جمادی الثانی سال 1324 هجری قمری از طرف مظفرالدین شاه قاجار صادر شد و اولین مجلس موقتی طبق این فرمان باید "نظام نامه انتخابات" را تهیه نماید.

موسی محمدی احمد محمودی فعال اجتماعی و رسانه در یاداشت ارسالی با عنوان "جایگاه انتخابات در نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران" در پایگاه اطلاع رسانی "عصرجهان" نوشت:

امروز بخش عمده‌اي از مردم جهان در كشورهاي مختلف در انتخابات شركت مي‌كنند و رأي مي‌دهند،اگر چه همه انتخابات‌هايي كه برگزار مي‌شوند
آزاد وعادلانه نيستندوصرف برگزاري انتخابات به خودي خود به معناي مردم سالار بودن نظام سياسي يك كشور نيست،اماغيردموكراتيك‌ترين حكومت‌ها نيز دريافته‌اند كه براي كسب مشروعيت سياسي به برگزاري انتخابات هر چند ظاهري نيازمندند. انتخابات به دليل تأثير آن درآرايش نيروهاي سياسي درهركشو،يكي ازمهم‌ترين تصميمات نهادين براي يك نظام مردم‌سالار تلقي مي‌شود و تأثيرعميق و گسترده‌اي بر روي حيات سياسي يك كشور خواهدداشت و زماني كه اين كار انجام پذيرد اين نظام‌ها معمولاً به شكل دائمي درمي‌آيند و تغيير دادن آنها بسيار مشكل است.    
همه نظام‌هاي سياسي كه خواستگاه آنان مردم سالاري است، دغدغه مشاركت شهروندان در فرايندهاي سياسي بعنوان بازيگران موثر اين فضا را دارند.انتخابات بعنوان یک رفتارسیاسی،مبین مرتبه ای ازمشارکت سیاسی است.دموكراسي و مشاركت مردمي نيز رويكردهاي متعددي دارد ليكن انتخابات بارزترين وعریانترین جلوه آن است وبنا به زمينه‌هاي سياسي هر كشور،شاخصي از مشروعيت آن كشور مي تواند باشد.انتخابات ورفتار انتخاباتي،نوعي كنش و نگره سياسي است كه با كاركردهاي ساختاري زير سيستم هاي اقتصادی وفرهنگي در سطح كلان نظام اجتماعي رابطه دارد.انتخابات در واقع، يك نظرسنجي فراگير و ملي از كل شهروندان كشور است و كميت و كيفيت مشاركت انتخاباتي مردم مي‌تواندميزان مشروعت،كارآمدي نظام،سياست‌ها و كارگزاران حكومتي را نشان‌دهد.درعصر حاظر باعمومیت یافتن حق رای به همگان،انتخابات به‏عنوان يكى از مهمترين جلوه‏هاى زندگى سياسى جلوه‏گر شد. مرورى بر ادبيات شكل‏گرفته مشاركت سياسى‏نشان مى‏دهد كه مهمترين جلوه مشاركت سياسى، شركت در انتخابات است وانتخابات،واقعيّتى است كه جوامع مختلف با آن روبه‏رواند و به هيچ روى نمى‏توان اهميّت آن را ناديده گرفت.

اهميّت انتخابات موجب شده است تا علم و دانشِ به نسبت مستقلّى در اين حوزه شكل بگيرد. در کشورجمهوری اسلامی ایران پیشینه انتخابات به دوران بعد از مشروطیت،وطول عمر 109ساله دارد. اولین شکل انتخابات و تشکیل مجلس در ایران به زمان بعد از مشروطیت بر می گردد .فرمان مشروطیت در تاریخ 14 جمادی الثانی سال 1324 هجری قمری از طرف مظفرالدین شاه قاجار صادر شد و اولین مجلس موقتی طبق این فرمان باید «نظام نامه انتخابات» را تهیه نماید.

ازنکات برجسته این نظام انتخاباتی،عدم برخورداری زنان ازحق انتخاب شدن وانتخاب کردن،تعیین  سن25سال برای رای دهندگان واینکه  ملاکین و فلاحین باید صاحب ملکی باشند که هزار تومان قیمت داشته و در غیر این صورت از انتخاب کردن محروم بودند.هر چند مشروطیت درایران آغاز یک حرکت ساختار شکن بودکه به دنبال قالب جدیدی برای مدیریت کشور بود اما حوادث بعدی مشروطیت ازجمله مخالفت های محمد علی شاه با مجلس ومشروطیت نشان داد که این قالب جدید نتوانست چندان موفق عمل کند.در دوران حکومت پهلوی،حاکمیت کوشید با عاریه گرفتن نظریه حاکم بر سیستم جهانی که اساساً ریشه در زمینه های فلسفی اثبات گرایی داشت، نوعی توسعه وارداتی را بر نظام اجتماعی تحمیل کند.بکار گرفتن این چارچوب نظری که با مقتضیات اجتماعی و اقتصادی در جامعه سازگاری نداشت باعث بروز تعارض در درون نظام شد، بی سازمانی اجتماعی در آن را افزایش داد و نهاد دولت از هر حرکت اصلاحی عاجز ماند.

با پيروزي انقلاب اسلامي و بر اساس سابقه و سنت های اجتماعی جامعه ایران يكي از اصلي‌ترين سازوكارهاي شركت مردم در سرنوشت خويش، برگزاري انتخابات در نظر گرفته شد،به‌طوري كه در طي سه دهه حیات نظام جمهوري اسلامي ايران به‌طور ميانگين هر سال يك انتخابات در كشور برگزار شده است وانتخابات به یک نماد برای کشورمان تبدیل شده است.انتخابات در نظام جمهوری اسلامی ایران یک حرکت نمایشی وفرمالیته نیست بلکه پایه‏ وشاکله نظام جمهوری اسلامی ایران انتخابات است. تا سال 1377شخص رئيس‌جمهور،نمايندگان مجلس شوراي اسلامي و نمايندگان مجلس خبرگان رهبري از طريق آراي عمومي انتخاب مي‌شدند و از1377 سال به بعد انتخابات شوراهاي اسلامي شهر و روستا نيز به جمع انواع انتخابات كشورمان افزوده شد. ضمن آنكه به موارد مراجعه به آراي عمومي در طي اين سه دهه، رفراندوم انتخابات نظام سياسي در فروردين 1358،انتخابات اعضاي مجلس خبرگان قانون اساسي و رفراندوم بازنگري قانون اساسي در سال 1368 را نيز بايد اضافه كرد.

بدين ترتيب مي‌توان گفت كه جمهوري اسلامي ايران در زمينه تعدد مراجعه به آراي عمومي در بالاترين سطوح كشورهاي جهان قرار مي‌گيرد. بررسي عامل‌هاي مختلف انتخابات در كشورها و مقايسه آن بانظام جمهوری اسلامی ايران نشان مي‌دهد جمهوری اسلامی ایران، یکی از کارآمدترین، مدر‌ن‌ترین و مردم‌سالارترین نظام سیاسی و انتخاباتی را در جهان داراست و می‌تواند الگوی مناسبی براي سایر کشورها بخصوص جهان اسلام وکشورهای عربی حاشیه خلیج فارس باشد.

در كشورهای عربی انتخابات به معنای واقعی خود وجود ندارد. در برخی از این كشورها حكومت موروثی و نمایندگان مجالس از طرف هیأت حاكمه مشخص می شوند. در بعضی دیگر از این کشورهامجالس در اختیار هیأت حاكمه است و چنانچه در جهت و هم سوبااهداف آنان نباشد، مجالس را منحل می كنند. در برخی دیگر كه حكومت جمهوری دارد، انتخاب داوطلب با نظر حزب مقتدر و حاكم بر جامعه است.از نظر نویسنده،نظام جمهوری اسلامی ایران به وسیله برگزاری انتخابات متعدد، از طریق کاهش رفتار خشونت آمیز متقابل دولت و مردم، قاعده مند نمودن انتقال قدرت سیاسی، عقلانی سازی رفتار جمعی، تعدیل روابط مخالفان و دولت، و افزایش احساس مسئولیت حاکمان در قبال خواسته های شهروندان، بر پویایی و قوام مردم سالاری دینی افزوده است ودرسایه انتخابات ،تلفیقی بی نظیر ازدینداری ومردم سالاری رادرمدل جمهوری اسلامی ایران پیاده کند.


بیشتر بخوانید :


کانال تلگرام عصر جهان


ستاره
|
Iran
|
1394/12/03 07:48
  +1

  -1
پاسخ
بنظرمن انتخابات درایران به معنای واقعی ازادانه صورت نمیگیردوبرایندانتخابات خاست مردم نیست.

نگارش متنتون هم خالی ازاشکال نیست
احمد
|
Iran
|
1394/12/04 20:20
  +0

  -0
پاسخ
یاداشت خوبی بود ممنون
حسین
|
Iran
|
1394/12/04 21:10
  +0

  -0
پاسخ
مطلب خوبی بود
رضا
|
Iran
|
1394/12/04 21:18
  +0

  -0
پاسخ
عالی بود ممنون.

ثبت نظر

نام*
ایمیل(اختیاری)
نظر*